Cháo dinh dưỡng cho cả nhà: 4 công thức thơm ngon, dễ nấu

Cháo là món ăn gắn với nhiều kỷ niệm của người Việt: bát cháo mẹ nấu khi ốm, nồi cháo sáng sớm mùa đông hay món ăn dặm đầu tiên của con. Cháo dinh dưỡng không chỉ dành cho người ốm mà còn là bữa sáng, bữa tối nhẹ nhàng cho cả gia đình, nhất là khi kết hợp đủ tinh bột, đạm, rau củ và chất béo.

Bài viết chia sẻ bí quyết nấu cháo nhừ mịn, thơm ngon, kèm 4 công thức quen thuộc: cháo gà nấm hương, cháo cá hồi bí đỏ, cháo thịt bằm rau ngót và cháo tôm cải bó xôi.

Bí quyết nấu cháo ngon

Chọn và xử lý gạo

• Dùng gạo tẻ thơm kết hợp một nắm nhỏ gạo nếp (khoảng 4 phần gạo tẻ : 1 phần nếp) để cháo sánh, dẻo.
• Vo gạo nhẹ nhàng, để ráo rồi rang trên chảo khô lửa nhỏ khoảng 5 phút đến khi hạt gạo hơi vàng, có mùi thơm. Gạo rang giúp cháo thơm, nhanh nhừ và không bị chua khi để lâu.
• Muốn tiết kiệm thời gian, bạn ngâm gạo khoảng 1 giờ hoặc cấp đông gạo đã vo qua đêm, hạt gạo sẽ nhanh nở bung.

Tỉ lệ gạo và nước

Cháo đặc vừa: khoảng 1 phần gạo : 8–10 phần nước. Cháo loãng cho người ốm hoặc trẻ nhỏ: khoảng 1 : 12. Nên dùng nước hầm xương hoặc nước luộc gà để cháo ngọt tự nhiên.

Lửa và cách khuấy

Đun sôi lửa lớn, sau đó hạ lửa nhỏ, mở hé vung để cháo không trào. Thỉnh thoảng khuấy đều, nhất là phần đáy nồi, để cháo không bị khê. Thời gian ninh khoảng 40–60 phút tuỳ độ nhừ mong muốn.

Món 1: Cháo gà nấm hương

Bát cháo vàng nhạt, thịt gà xé mềm, nấm hương thơm đặc trưng, rất hợp cho bữa sáng ngày se lạnh.

Nguyên liệu (4 người)

• 1/2 con gà ta khoảng 700 g hoặc 2 đùi gà
• 150 g gạo tẻ, 30 g gạo nếp
• 8–10 cái nấm hương khô
• 1 củ hành tím, 1 nhánh gừng, hành lá, rau mùi, tiêu
• 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê hạt nêm, muối

Cách làm

1. Gà làm sạch, xát muối và gừng để khử mùi. Luộc gà với 2 lít nước, một ít gừng và hành tím nướng khoảng 25–30 phút đến khi chín. Vớt gà ra ngâm nước nguội, giữ lại nước luộc.
2. Nấm hương ngâm mềm, cắt bỏ chân, thái sợi.
3. Cho gạo đã rang vào nước luộc gà, ninh lửa nhỏ khoảng 40 phút.
4. Gà xé sợi, phi thơm hành tím, xào nấm hương với gà, nêm chút nước mắm.
5. Khi cháo nhừ, cho gà và nấm vào, nêm hạt nêm, nước mắm vừa ăn. Rắc hành lá, rau mùi, tiêu.

Nếu thích phong cách gà xé trộn hành tây ăn kèm, bạn có thể tham khảo món cháo gà xé phay.

Món 2: Cháo cá hồi bí đỏ

Món cháo màu cam đẹp mắt, vị ngọt bùi của bí đỏ quyện cá hồi béo nhẹ, rất được trẻ nhỏ yêu thích.

Nguyên liệu (3 người)

• 200 g phi lê cá hồi
• 200 g bí đỏ
• 100 g gạo tẻ, 20 g gạo nếp
• 1 lít nước dùng rau củ hoặc nước lọc
• Hành lá, thì là, gừng, muối, nước mắm, dầu ô liu (tuỳ chọn)

Cách làm

1. Nấu cháo trắng với nước dùng khoảng 30 phút.
2. Bí đỏ gọt vỏ, cắt miếng nhỏ, cho vào nồi cháo nấu thêm khoảng 10–15 phút đến khi bí mềm, dùng muôi dằm nhuyễn.
3. Cá hồi rửa sạch, lau khô, kiểm tra kỹ và gỡ hết xương dăm. Thái hạt lựu, ướp với chút gừng băm và muối.
4. Cho cá vào nồi cháo, nấu thêm khoảng 5 phút đến khi cá chín hẳn. Nêm nước mắm vừa ăn, thêm hành lá và thì là.

Bạn có thể đổi bí đỏ sang bí ngòi như công thức cháo cá hồi bí ngòi để có vị thanh hơn.

Món 3: Cháo thịt bằm rau ngót

Món cháo bình dân, nấu nhanh, rau ngót xanh mát giúp bát cháo nhẹ nhàng, dễ ăn.

Nguyên liệu (3 người)

• 150 g thịt nạc vai xay
• 1 bó rau ngót khoảng 200 g
• 120 g gạo tẻ
• 1 củ hành tím, nước mắm, hạt nêm, tiêu

Cách làm

1. Nấu gạo với khoảng 1,2 lít nước trong 30–40 phút đến khi nở bung.
2. Thịt xay ướp với hành tím băm, nước mắm, tiêu khoảng 10 phút.
3. Phi thơm hành, xào săn thịt, dùng đũa đánh tơi rồi cho vào nồi cháo.
4. Rau ngót tuốt lá, rửa sạch, vò nhẹ hoặc thái nhỏ. Cho vào cháo khi gần tắt bếp, đun thêm 2–3 phút để rau chín mà vẫn xanh.
5. Nêm lại vừa ăn, rắc tiêu.

Mẹo: vò rau ngót với chút muối trước khi cho vào cháo giúp rau mềm, nhanh chín và giữ màu xanh đẹp.

Món 4: Cháo tôm cải bó xôi

Tôm ngọt thịt, cải bó xôi (rau chân vịt) giàu chất xơ, nấu cùng cháo trắng thành món ăn sáng nhanh trong khoảng 30 phút nếu bạn có sẵn cháo trắng.

Nguyên liệu (3 người)

• 200 g tôm tươi
• 150 g cải bó xôi
• 120 g gạo tẻ
• 1 củ hành tím, gừng, nước mắm, tiêu

Cách làm

1. Tôm bóc vỏ, bỏ chỉ lưng. Đầu và vỏ tôm rang sơ rồi đun với 1,2 lít nước khoảng 10 phút, lọc lấy nước để nấu cháo.
2. Nấu gạo với nước tôm khoảng 30–40 phút.
3. Thịt tôm băm nhỏ hoặc cắt hạt lựu, ướp với hành tím, tiêu, chút nước mắm. Xào sơ trên chảo.
4. Cải bó xôi rửa sạch, thái nhỏ. Cho tôm và rau vào nồi cháo, đun thêm khoảng 3 phút, nêm vừa ăn.

Mẹo nấu cháo nhanh cho buổi sáng bận rộn

Không phải sáng nào bạn cũng có cả tiếng đồng hồ để ninh cháo. Một vài cách giúp rút ngắn thời gian đáng kể:

• Nấu sẵn cháo trắng: tối hôm trước nấu một nồi cháo trắng nhừ, để nguội rồi cất ngăn mát. Sáng chỉ cần đun sôi lại với nước dùng, thêm thịt cá và rau là xong trong khoảng 10–15 phút.
• Dùng cơm nguội: nấu cơm với nhiều nước, đun lửa nhỏ khoảng 15–20 phút, dằm nhẹ cho hạt cơm vỡ. Cháo không mịn bằng nấu từ gạo nhưng vẫn ngon.
• Nước dùng cấp đông: nấu một nồi nước hầm xương vào cuối tuần, chia hộp nhỏ cấp đông để dùng dần.
• Sơ chế sẵn nhân: thịt băm, tôm, cá chia phần ướp sẵn, cấp đông theo từng bữa.

Nhờ vậy, bạn có thể đổi món cháo liên tục trong tuần mà không mất nhiều công sức.

Gợi ý ăn cháo cho từng thành viên

• Trẻ nhỏ: xay hoặc dằm nhuyễn tuỳ độ tuổi, nêm rất nhạt. Trẻ dưới 1 tuổi không nêm muối, nước mắm, hạt nêm; có thể thêm vài giọt dầu ăn dặm. Với hải sản như tôm, cá hồi, hãy cho bé thử lượng nhỏ trước để theo dõi dị ứng.
• Người lớn tuổi: nấu cháo nhừ, thái nhỏ thịt cá, giảm muối. Gợi ý thêm món cháo chim bồ câu cho những bữa bồi bổ.
• Người đang mệt, ăn kém: nấu cháo loãng hơn, ăn nóng, chia nhiều bữa nhỏ. Nếu tình trạng mệt mỏi, sốt kéo dài hay có bệnh lý cần chế độ ăn riêng, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.
• Người lớn khoẻ mạnh: ăn kèm quẩy, trứng muối hoặc thêm nhiều rau để bữa ăn đủ năng lượng.

Lỗi thường gặp khi nấu cháo

• Cháo bị khê: lửa to, ít khuấy. Giữ lửa nhỏ và khuấy đáy nồi thường xuyên.
• Cháo tanh: chưa khử mùi cá, tôm. Dùng gừng, hành và nêm chút nước mắm ngon khi nấu.
• Cháo bị chua khi để lâu: gạo không rang hoặc để cháo nguội ở nhiệt độ phòng quá lâu. Nấu đủ ăn trong bữa, phần thừa cất tủ lạnh sớm.
• Rau bị thâm, nát: cho rau vào quá sớm. Luôn cho rau ở bước cuối cùng.

Bảo quản và hâm cháo

Cháo để nguội bớt rồi cho vào hộp kín, bảo quản ngăn mát và dùng trong khoảng 1 ngày. Cháo có hải sản nên ăn trong ngày. Khi hâm, thêm một chút nước, đun lửa nhỏ và khuấy đều đến khi sôi lại. Không hâm đi hâm lại nhiều lần. Xem thêm nhiều món cháo trong chuyên mục cơm, bún, mì, cháo trên ResFood.

Câu hỏi thường gặp

Nấu cháo bằng nồi cơm điện có được không?

Được. Bạn cho gạo và nước theo tỉ lệ, chọn chế độ nấu cháo nếu có. Nếu nồi không có chế độ này, mở nắp khuấy vài lần để tránh trào. Thời gian lâu hơn nấu bếp một chút.

Một bát cháo gà khoảng bao nhiêu calo?

Một bát cháo gà khoảng 300 ml có thể khoảng 200–300 kcal, tuỳ lượng thịt gà, gạo và dầu mỡ.

Có nên nấu cháo bằng nồi áp suất?

Nồi áp suất giúp cháo nhừ nhanh, khoảng 15–20 phút sau khi lên van. Tuy nhiên cháo có thể sủi bọt và trào vào van, vì vậy không nên đổ quá nửa nồi và cần làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Chỉ cần nắm vài bí quyết cơ bản, bạn có thể nấu những nồi cháo dinh dưỡng thơm ngon cho cả nhà trong tuần. Hãy lưu lại 4 công thức trên và khám phá thêm nhiều món ăn bổ dưỡng trên ResFood nhé.