Canh cá ấm bụng ngày mưa: 4 cách nấu ngọt nước, không tanh

Trời mưa rả rích, mâm cơm có một bát canh cá ấm bụng bốc khói, thơm gừng, thơm thì là là đủ khiến cả nhà thấy dễ chịu. Cá có thịt mềm, ngọt, dễ tiêu, khi nấu canh lại tiết ra vị ngọt tự nhiên, ăn với cơm nóng rất "đưa".

Bài viết gợi ý 4 cách nấu canh cá quen thuộc, mỗi món một hương vị: thanh nhẹ, chua cay, thơm thì là và đậm đà kiểu riêu. Kèm theo là các mẹo khử tanh và giữ cá không bị nát mà bạn có thể áp dụng cho mọi loại canh cá.

Mẹo chung để nấu canh cá ngon

Khử tanh đúng cách

• Làm sạch nhớt, cạo sạch màng đen trong bụng cá, đây là phần tanh nhất.
• Chà cá với muối hạt hoặc rửa qua nước pha giấm, chanh, gừng giã.
• Áp chảo sơ hoặc rán vàng nhẹ cá trước khi nấu giúp cá thơm, chắc thịt và đỡ tanh.
• Dùng các loại gia vị và rau thơm như gừng, hành, thì là, ngò gai, rau răm, sả.

Giữ cá không bị nát

• Cho cá vào khi nước đã sôi, không thả vào nước lạnh.
• Sau khi cho cá, hạ lửa vừa, hạn chế khuấy đảo.
• Ướp cá với chút muối, tiêu trước 10–15 phút giúp thịt săn lại.

Nước dùng trong và ngọt

Hớt bọt thường xuyên, không đậy kín nắp khi cá đang sôi. Nêm vừa phải và nêm lần cuối khi đã cho rau, vì rau sẽ làm vị canh thay đổi nhẹ.

1. Canh cá rô nấu cải xanh gừng

Món canh dân dã của miền Bắc, có vị cay ấm của gừng và chút đắng nhẹ của cải xanh, rất hợp ngày se lạnh.

Nguyên liệu (cho 4 người)

• 3–4 con cá rô đồng (khoảng 500 g)
• 400 g cải xanh (cải đắng)
• 1 củ gừng khoảng 30 g
• 2 củ hành tím, vài nhánh hành lá
• Muối, hạt nêm, nước mắm, tiêu

Cách nấu

1. Cá rô làm sạch, luộc chín trong 1 lít nước với vài lát gừng và chút muối khoảng 7–8 phút.
2. Vớt cá ra, gỡ lấy thịt. Phần xương và đầu giã nhuyễn, lọc lấy nước, đổ chung vào nồi nước luộc.
3. Phi thơm hành tím, cho thịt cá vào xào sơ với chút nước mắm, tiêu cho săn.
4. Đun sôi nồi nước dùng, cho cải xanh cắt khúc vào, nấu 2–3 phút.
5. Thêm thịt cá, gừng thái sợi, nêm vừa ăn, rắc hành lá rồi tắt bếp.

Cách gỡ thịt và lọc xương này cũng áp dụng cho canh riêu cá, giúp nước canh ngọt mà không lo hóc xương.

2. Canh chua cá lóc

Vị chua thanh của me, ngọt của dứa và cà chua, cay nhẹ của ớt khiến món canh này đặc biệt "đưa cơm" những ngày mưa ẩm.

Nguyên liệu

• 1 con cá lóc khoảng 700–800 g, cắt khúc
• 30 g me chín, 1/4 quả dứa, 2 quả cà chua
• 2 cây bạc hà (dọc mùng), 100 g giá đỗ, 5–6 trái đậu bắp
• Ngò gai, rau om, tỏi phi, ớt
• Nước mắm, đường, muối, hạt nêm

Cách nấu

1. Cá lóc làm sạch, ướp với chút nước mắm, tiêu, hành tím 15 phút.
2. Ngâm me với nước ấm, dằm lấy nước cốt. Dứa thái lát, cà chua bổ múi, bạc hà tước vỏ thái xéo.
3. Đun sôi 1,2 lít nước với nước me và dứa. Cho cá vào, hạ lửa vừa, hớt bọt, nấu 8–10 phút.
4. Thêm cà chua, đậu bắp, nêm 2 muỗng canh nước mắm, 1–1,5 muỗng canh đường cho vị chua ngọt hài hòa.
5. Cho bạc hà, giá vào, sôi lại thì tắt bếp. Thêm rau om, ngò gai, tỏi phi.

Nếu thích đổi vị, bạn có thể thử canh cá lóc nấu măng chua hoặc canh chua cá hồi với cách làm tương tự.

3. Canh cá thu nấu ngót thì là

Canh ngót là kiểu canh nấu với cà chua và thì là, vị chua nhẹ, thơm lừng, phổ biến ở miền Trung và miền Bắc.

Nguyên liệu

• 400 g cá thu (hoặc cá ngừ, cá basa), cắt khúc dày khoảng 2 cm
• 3 quả cà chua chín
• 1 bó thì là, 2 nhánh hành lá
• 1 củ hành tím, vài lát gừng
• Dầu ăn, nước mắm, hạt nêm, tiêu

Cách nấu

1. Cá thu rửa với nước muối pha gừng, thấm khô, ướp với 1 muỗng cà phê nước mắm, ít tiêu 10 phút.
2. Đun nóng 2 muỗng canh dầu, áp chảo cá vàng sơ hai mặt rồi gắp ra.
3. Dùng dầu còn lại phi hành tím, cho cà chua vào xào mềm, nêm chút muối cho cà ra màu đẹp.
4. Thêm khoảng 1 lít nước, đun sôi rồi cho cá vào, nấu lửa vừa 7–8 phút.
5. Nêm nếm vừa ăn, cho thì là và hành lá cắt khúc, tắt bếp ngay.

4. Riêu cá chép nấu chuối xanh

Món canh đậm đà của miền Bắc: cá chép rán vàng, nấu cùng chuối xanh, đậu phụ, cà chua, mẻ hoặc giấm bỗng và rất nhiều rau thơm.

Nguyên liệu

• 1 con cá chép khoảng 800 g
• 2 quả chuối xanh, 2 bìa đậu phụ, 2 quả cà chua
• 2 muỗng canh mẻ lọc (hoặc giấm bỗng), 1 muỗng canh nghệ tươi giã
• Thì là, tía tô, lá lốt, hành lá
• Mắm tôm (tùy khẩu vị), nước mắm, hạt nêm

Cách nấu

1. Cá chép làm sạch, bỏ màng đen, cắt khúc, ướp nghệ và chút muối 15 phút rồi rán vàng.
2. Chuối xanh gọt vỏ, ngâm nước muối pha chanh 10 phút cho bớt chát, thái lát dày. Đậu phụ rán vàng, cắt miếng.
3. Phi hành, xào cà chua, thêm mẻ, chút mắm tôm, đổ 1,2 lít nước đun sôi.
4. Cho chuối vào nấu 10 phút đến khi mềm, thêm đậu phụ và cá, nấu thêm 5 phút.
5. Nêm vừa ăn, tắt bếp, cho rau thơm vào.

Nếu nhà có người ốm hoặc trẻ nhỏ, phần cá chép có thể dùng nấu cháo cá chép thơm ngọt, dễ ăn hơn.

Chọn rau và gia vị ấm cho canh cá ngày mưa

Ngày mưa lạnh, bạn nên ưu tiên những loại rau thơm và gia vị có tính ấm như gừng, sả, tiêu, hành, tía tô, thì là. Chúng vừa giúp món canh dậy mùi, vừa át mùi tanh của cá. Một vài cách phối hợp dễ nhớ:

• Cá rô, cá diếc: hợp với cải xanh, rau cải cúc, gừng tươi.
• Cá lóc: hợp với rau ngót, rau cần, măng chua, bạc hà.
• Cá thu, cá ngừ: hợp với cà chua, thì là, hành lá.
• Cá chép: hợp với chuối xanh, đậu phụ, tía tô, lá lốt.

Hãy rửa rau thật sạch, để ráo và chỉ cắt ngay trước khi nấu để giữ màu xanh và mùi thơm. Nếu nhà có người già, trẻ nhỏ, bạn thái rau nhỏ hơn và gỡ bớt xương cá trước khi múc ra bát.

Lỗi thường gặp khi nấu canh cá

• Canh tanh: do chưa làm sạch nhớt, màng đen hoặc thiếu gia vị khử mùi.
• Cá nát vụn: do khuấy nhiều, nấu quá lâu hoặc cho cá vào khi nước còn lạnh.
• Nước canh đục: do đun lửa quá to, không hớt bọt.
• Rau thơm bị nhũn, đen: do cho vào quá sớm. Thì là, tía tô, ngò gai nên cho sau khi tắt bếp.

Gợi ý thực đơn ngày mưa

Một mâm cơm ngày mưa có thể gồm: canh cá, một món kho đậm vị như thịt kho trứng, một đĩa rau luộc hoặc rau xào tỏi và đĩa dưa muối. Bạn cũng có thể đổi canh cá bằng canh cá lóc nấu rau ngót cho những hôm muốn ăn thanh hơn.

Xem thêm nhiều món canh, kho từ cá đồng tại danh mục món cá nước ngọt.

Câu hỏi thường gặp

Loại cá nào nấu canh ngon nhất?

Cá lóc, cá rô, cá chép, cá thu, cá hồi đều nấu canh ngon. Cá lóc thịt chắc, ít tanh, hợp canh chua. Cá rô và cá chép ngọt nước, hợp canh rau và riêu. Cá thu, cá hồi béo, hợp nấu ngót với cà chua.

Có nên rán cá trước khi nấu canh không?

Với cá chép, cá thu hoặc cá có mùi tanh đậm, rán hoặc áp chảo sơ giúp cá thơm và chắc thịt hơn. Với canh chua cá lóc hay cá rô nấu rau, bạn có thể cho cá trực tiếp vào để nước canh thanh hơn.

Canh cá để qua đêm có được không?

Nên nấu vừa đủ ăn trong bữa. Nếu còn thừa, để nguội, cho vào hộp kín, bảo quản ngăn mát và dùng trong vòng 1 ngày. Khi hâm, đun sôi lại kỹ. Rau trong canh để lâu sẽ mất màu và giảm ngon.

Bà bầu ăn canh cá được không?

Phần lớn các loại cá nấu chín kỹ đều phù hợp cho bà bầu ở lượng vừa phải. Nên tránh các loại cá lớn có nguy cơ tích tụ thủy ngân cao và hỏi bác sĩ nếu có băn khoăn.

Bốn món canh cá trên đều dễ nấu, nguyên liệu quen thuộc, phù hợp cho những bữa cơm chiều mưa lạnh. Chúc bạn có một nồi canh thơm ngon, ấm áp cho cả nhà và đừng quên ghé ResFood để tìm thêm nhiều công thức nấu ăn gia đình.