Mẹo nhà bếp tiết kiệm thời gian: 12 thói quen giúp nấu nhanh hơn

Đi làm về muộn, mở tủ lạnh ra lại không biết nấu gì, sơ chế xong thì đã gần 8 giờ tối. Nếu bạn quen với cảnh này, những mẹo nhà bếp tiết kiệm thời gian dưới đây sẽ giúp ích rất nhiều. Bí quyết không nằm ở việc nấu vội, mà ở cách bạn chuẩn bị, sắp xếp và tổ chức công việc trong bếp.

Chúng mình gom lại 12 thói quen dễ áp dụng, chia thành ba nhóm: chuẩn bị trước, nấu thông minh và dọn dẹp gọn. Chỉ cần áp dụng vài mẹo, bữa cơm gia đình có thể xong trong khoảng 30–40 phút.

Nhóm 1: Chuẩn bị trước để nấu nhanh

1. Lên thực đơn cho cả tuần

Dành khoảng 15 phút cuối tuần để viết thực đơn 5–7 ngày. Mỗi bữa gồm một món mặn, một món canh hoặc xào rau. Khi đã có thực đơn, bạn không còn mất thời gian suy nghĩ "hôm nay ăn gì", đồng thời đi chợ một lần đủ cho nhiều ngày. Hãy xen kẽ món nhanh (xào, chiên) với món cần thời gian (kho, hầm) để ngày bận thì nấu món nhanh.

2. Đi chợ theo danh sách

Từ thực đơn, bạn lập danh sách mua sắm chia theo nhóm: thịt cá, rau củ, gia vị, đồ khô. Cách này giúp đi chợ nhanh, tránh mua thừa và quên món. Ghi chú lại số lượng cụ thể, ví dụ 500 g thịt ba chỉ, 1 bó rau muống, để không phải đắn đo khi mua.

3. Sơ chế ngay khi mua về

Đây là mẹo tiết kiệm thời gian nhất. Ngay khi đi chợ về, bạn dành 30–45 phút để:

• Rửa, để ráo và chia thịt, cá thành từng phần vừa một bữa, cho vào hộp hoặc túi zip, ghi ngày.
• Ướp sẵn một vài phần thịt cho món nướng, xào trong 1–2 ngày tới.
• Nhặt rau, rửa sạch, để thật ráo rồi bọc khăn giấy, cho vào hộp kín ở ngăn mát.
• Gọt, thái sẵn củ quả cứng như cà rốt, bí đỏ, củ cải, dùng trong 2–3 ngày.

Lưu ý thịt cá sống chỉ nên để ngăn mát 1–2 ngày. Phần dùng sau đó hãy cấp đông và rã đông trong ngăn mát từ tối hôm trước.

4. Chuẩn bị "bộ gia vị nền"

Hành, tỏi, sả, ớt là những thứ dùng gần như mỗi ngày. Bạn có thể bóc tỏi, hành tím một lần khoảng 200 g, băm nhỏ rồi ngâm dầu ăn trong hũ thuỷ tinh, cất ngăn mát dùng trong khoảng một tuần. Sả băm có thể chia vào khay đá, cấp đông dùng dần. Nước mắm pha sẵn theo công thức nước chấm chua ngọt cũng có thể để tủ lạnh 3–4 ngày.

Nhóm 2: Nấu thông minh hơn

5. Đọc hết công thức trước khi bắt đầu

Nghe đơn giản nhưng nhiều người bỏ qua. Đọc trước giúp bạn biết món nào cần ngâm, cần ướp, bước nào có thể làm song song. Nhờ vậy bạn không bị động giữa chừng.

6. Làm song song nhiều việc

Hãy bắt đầu bằng việc tốn thời gian nhất: vo gạo nấu cơm, bắc nồi nước luộc hoặc nồi canh. Trong lúc chờ sôi, bạn thái rau, ướp thịt. Khi canh sôi thì thả nguyên liệu, rồi chuyển sang xào. Ví dụ một bữa gồm thịt ba chỉ luộc, rau xào và canh: luộc thịt trước, trong lúc chờ thịt chín thì nấu canh và chuẩn bị rau.

7. Nấu một lần, ăn hai bữa

Những món kho, hầm thường ngon hơn khi để sang hôm sau. Bạn có thể nấu gấp đôi lượng thịt kho, cá kho, chia một nửa cất tủ lạnh. Hôm sau chỉ cần hâm nóng và nấu thêm canh rau là xong bữa. Nồi nước dùng xương ninh một lần cũng có thể chia hộp cấp đông, dùng nấu canh, nấu cháo trong khoảng 2–3 tháng.

8. Chọn món "một chảo"

Những ngày thật bận, món một chảo vừa có tinh bột, đạm và rau là cứu cánh. Bạn có thể làm mì xào thập cẩm với thịt, rau cải, cà rốt hay trứng chiên rau củ ăn cùng cơm. Ít món nghĩa là ít nồi chảo phải rửa.

9. Thái nguyên liệu đồng đều

Nguyên liệu thái cùng kích cỡ sẽ chín cùng lúc, không phải gắp riêng từng loại. Với món rau củ xào thập cẩm, bạn thái cà rốt, súp lơ, đậu que cỡ vừa nhau, cho củ cứng vào trước khoảng 1–2 phút rồi mới đến rau mềm.

10. Dùng nắp nồi và lửa đúng cách

Đậy nắp khi đun nước giúp nước sôi nhanh hơn đáng kể. Khi luộc rau, đun nước thật sôi rồi mới thả rau, lửa lớn để rau chín nhanh, giữ màu xanh. Chảo xào cần làm nóng trước rồi mới cho dầu, sau đó mới cho nguyên liệu, nhờ vậy món xào nhanh chín và không bị ra nước.

Nhóm 3: Sắp xếp và dọn dẹp gọn

11. Sắp xếp bếp theo "vùng"

Căn bếp nên chia thành ba vùng: vùng rửa (bồn rửa, rổ, thớt), vùng sơ chế (dao, bát tô, gia vị) và vùng nấu (bếp, nồi chảo, muôi). Đồ dùng hằng ngày để trong tầm tay, đồ ít dùng cất lên cao. Gia vị nên để gần bếp, xếp theo nhóm và dán nhãn. Bạn sẽ ngạc nhiên vì tiết kiệm được rất nhiều bước đi lại.

12. Vừa nấu vừa dọn

Đặt sẵn một tô đựng rác cạnh thớt để bỏ vỏ, cuống, đỡ phải đi lại nhiều lần. Trong lúc chờ món kho sôi hay canh chín, bạn rửa ngay dao thớt, bát tô đã dùng. Khi bữa ăn bắt đầu, bồn rửa gần như đã trống, sau bữa chỉ còn rửa bát đĩa ăn.

Gợi ý thực đơn 30 phút áp dụng các mẹo trên

Dưới đây là ví dụ một bữa tối cho 3–4 người, giả sử bạn đã sơ chế sẵn nguyên liệu từ trước:

1. Phút 0–5: vo gạo, bật nồi cơm. Bắc nồi nước khoảng 1,2 lít cho món canh.
2. Phút 5–15: nước sôi, cho cà chua và thịt băm đã ướp vào nấu canh trứng thịt cà chua. Trong lúc đó, làm nóng chảo.
3. Phút 15–25: xào món mặn chính như thịt đã ướp sẵn với hành tây hoặc đậu que, lửa lớn khoảng 5–7 phút.
4. Phút 25–30: đánh trứng cho vào canh, nêm lại. Xào nhanh một đĩa rau xanh 2–3 phút. Dọn ra bàn.

Muốn thêm ý tưởng cho thực đơn tuần, bạn có thể tham khảo các công thức trong chuyên mục cơm, bún, mì, cháo trên ResFood.

Dụng cụ nhỏ giúp nấu nhanh hơn

Bạn không cần sắm sửa quá nhiều, nhưng vài món đồ dưới đây giúp rút ngắn đáng kể thời gian sơ chế:

• Một con dao bếp sắc và một dao nhỏ: đủ cho hầu hết thao tác thái, gọt.
• Hai thớt riêng: một cho đồ sống, một cho đồ chín và trái cây, vừa nhanh vừa an toàn vệ sinh.
• Dụng cụ bào sợi, nạo vỏ: giúp thái cà rốt, đu đủ, su hào thành sợi chỉ trong vài phút.
• Hộp đựng có nắp cùng cỡ: dễ xếp chồng trong tủ lạnh, nhìn là biết bên trong có gì.
• Nồi áp suất hoặc nồi nấu chậm: rất hữu ích cho món hầm xương, kho thịt mà không cần đứng canh.

Những lỗi khiến bạn mất thời gian trong bếp

• Rã đông gấp bằng nước nóng: vừa lâu vừa làm bề mặt thịt chín tái, dễ sinh vi khuẩn. Nên lấy thịt xuống ngăn mát từ tối hôm trước.
• Dao cùn: thái chậm và dễ trượt tay. Mài dao định kỳ 2–4 tuần một lần.
• Tủ lạnh lộn xộn: mất thời gian tìm đồ và dễ để thực phẩm hỏng. Hãy dùng hộp trong suốt, ghi ngày và xếp đồ cũ ra phía trước.
• Nấu quá nhiều món: bữa thường ngày chỉ cần 2–3 món cân bằng là đủ.

Câu hỏi thường gặp

Rau sơ chế sẵn để tủ lạnh được bao lâu?

Rau lá đã rửa, để ráo kỹ và bọc khăn giấy trong hộp kín thường giữ tươi khoảng 2–3 ngày. Củ quả cứng đã gọt, thái có thể dùng trong 3–4 ngày. Không nên thái rau lá quá sớm vì dễ dập, thâm.

Có nên ướp sẵn thịt cho cả tuần?

Thịt ướp chỉ nên để ngăn mát 1–2 ngày. Nếu muốn chuẩn bị cho cả tuần, bạn ướp rồi cấp đông ngay, khi dùng thì rã đông trong ngăn mát. Không ướp quá mặn hay quá nhiều đường vì thịt dễ bị khô, cháy khi nấu.

Làm sao để cả nhà không ngán khi nấu một lần ăn hai bữa?

Bạn có thể biến tấu phần còn lại: thịt kho hôm trước có thể làm nhân bánh mì, cơm rang; gà luộc có thể xé phay trộn gỏi. Kết hợp với canh, rau mới nấu, bữa ăn sẽ vẫn tươi mới.

Tiết kiệm thời gian trong bếp không có nghĩa là nấu qua loa. Khi có kế hoạch rõ ràng, bạn sẽ thấy việc nấu nướng nhẹ nhàng và vui hơn. Đừng quên ghé ResFood để tìm thêm công thức nhanh gọn cho bữa cơm nhà.