Món ngon ngày Tết: 5 món mới lạ cho mâm cơm sum họp cả nhà

Mâm cơm Tết quen thuộc với bánh chưng, giò lụa, thịt đông, dưa hành. Những món ấy là hồn cốt của ngày Tết, nhưng sau vài bữa, cả nhà thường mong có thêm chút gì mới lạ. Bài viết gợi ý 5 món ngon ngày Tết vừa đổi vị, vừa giữ tinh thần sum vầy, dễ làm với nguyên liệu sẵn có trong dịp cuối năm.

Mỗi món đều có định lượng cho khoảng 4–6 người, kèm mẹo trình bày để mâm cỗ thêm bắt mắt.

Gợi ý xây dựng mâm cơm Tết cân đối

Một mâm cơm Tết ngon không cần quá nhiều món, quan trọng là cân bằng giữa các nhóm:

• Món luộc, hấp: gà, chân giò, giữ vị ngọt tự nhiên.
• Món chiên, rang: tạo độ giòn, hấp dẫn trẻ nhỏ.
• Món gỏi, nộm: chua ngọt, giúp giảm ngấy.
• Món canh: nóng hổi, thanh nhẹ.
• Món truyền thống: bánh chưng hoặc bánh tét lá cẩm, giò, dưa món.

5 món dưới đây được chọn để lấp đầy từng nhóm, bạn có thể kết hợp với các món truyền thống của gia đình.

1. Gà ta hấp lá chanh sả

Gà luộc là món không thể thiếu trên mâm cúng. Thay vì luộc, bạn thử hấp gà với sả và lá chanh. Thịt gà giữ nước tốt hơn, da vàng óng, thơm mùi thảo mộc.

Nguyên liệu

• 1 con gà ta khoảng 1,5 kg
• 5 cây sả, 20 lá chanh, 1 củ gừng
• 1 muỗng cà phê muối, 1 muỗng cà phê hạt nêm, 1/2 muỗng cà phê tiêu
• 1 muỗng canh mật ong hoặc nghệ tươi giã lấy nước để tạo màu

Cách làm

1. Gà làm sạch, chà muối và gừng giã để khử mùi, rửa lại, để ráo.
2. Xoa đều muối, hạt nêm, tiêu bên trong và ngoài gà. Nhét vài cây sả đập dập và lá chanh vào bụng.
3. Lót sả cắt khúc dưới xửng, đặt gà lên. Hấp lửa vừa khoảng 40–45 phút.
4. Kiểm tra bằng cách xiên que vào đùi, nước chảy ra trong là gà chín. Phết mật ong hoặc nước nghệ lên da.
5. Để nguội bớt, chặt miếng, rắc lá chanh thái chỉ.

Chấm kèm muối tiêu chanh. Nếu thích hương vị đậm đà hơn, bạn tham khảo thêm cách làm gà hấp nước mắm.

2. Chân giò rút xương cuộn nấm

Món này thay thế giò thủ hay chân giò luộc, vừa đẹp vừa dễ cắt khoanh bày đĩa.

Nguyên liệu

• 1 chân giò trước khoảng 1,2 kg, nhờ người bán rút xương
• 50 g nấm hương khô, 30 g mộc nhĩ
• 2 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê tiêu, 3 củ hành tím
• Dây buộc thực phẩm, màng bọc chịu nhiệt

Cách làm

1. Chân giò cạo sạch lông, chà muối, rửa, chần sơ nước sôi 2 phút.
2. Nấm hương, mộc nhĩ ngâm nở, thái sợi, xào sơ với hành tím, nêm chút nước mắm.
3. Trải chân giò, ướp mặt thịt với nước mắm, tiêu trong 30 phút. Rải nấm, mộc nhĩ lên rồi cuộn chặt, buộc dây.
4. Luộc lửa nhỏ khoảng 60–70 phút. Vớt ra, để nguội rồi cho vào ngăn mát vài giờ để định hình.
5. Cắt khoanh mỏng, bày đĩa. Ăn kèm dưa góp, nước mắm tiêu.

Bạn có thể tham khảo thêm cách cuộn và luộc chuẩn ở bài chân giò bó luộc.

3. Tôm rang muối ớt

Tôm đỏ au mang ý nghĩa may mắn, rất hợp mâm Tết. Món rang muối giòn, mặn mà, trẻ con người lớn đều thích.

Nguyên liệu

• 500 g tôm thẻ hoặc tôm sú cỡ vừa
• 3 muỗng canh bột bắp
• 1 muỗng cà phê muối hạt rang, 1/2 muỗng cà phê đường
• 4 tép tỏi, 2 trái ớt, 2 cây hành lá

Cách làm

1. Tôm cắt râu, rút chỉ lưng, giữ vỏ. Thấm thật khô bằng khăn giấy.
2. Lăn tôm qua bột bắp, chiên ngập dầu ở khoảng 170°C trong 2–3 phút đến khi vỏ giòn. Vớt ra để ráo dầu.
3. Phi tỏi băm, ớt băm với 1 muỗng canh dầu, cho muối, đường vào đảo đều.
4. Cho tôm vào đảo nhanh tay khoảng 1 phút, rắc hành lá, tắt bếp.

Mẹo: Tôm phải thật khô mới giòn và không bắn dầu. Nếu muốn chọn tôm tươi ngon cho ngày Tết, bạn có thể tham khảo tôm sú tươi sống.

4. Gỏi bưởi tôm thịt

Sau những món nhiều đạm, một đĩa gỏi chua ngọt giúp cân bằng vị giác. Bưởi vào mùa Tết rất ngon, mọng nước.

Nguyên liệu

• 1/2 trái bưởi da xanh
• 150 g tôm luộc bóc vỏ, 150 g thịt ba chỉ luộc thái mỏng
• 1 củ cà rốt, rau răm, hành phi, đậu phộng rang
• Nước trộn: 2 muỗng canh nước mắm, 2 muỗng canh đường, 2 muỗng canh nước cốt chanh, tỏi ớt băm

Cách làm

1. Bưởi bóc tép, tách rời. Cà rốt bào sợi, ngâm nước đá cho giòn.
2. Khuấy tan nước trộn, nếm vị chua ngọt hài hoà.
3. Trộn nhẹ bưởi, cà rốt, tôm, thịt với nước trộn ngay trước khi ăn.
4. Rắc rau răm, hành phi, đậu phộng lên trên.

Xem thêm hướng dẫn chi tiết ở công thức gỏi bưởi.

5. Canh bóng thả tôm thịt

Canh bóng là món truyền thống của người Hà Nội trong dịp Tết. Nước dùng trong, ngọt, rau củ nhiều màu sắc, rất hợp sau khi ăn nhiều món mặn.

Nguyên liệu

• 50 g bóng bì khô, 500 g xương ống
• 200 g tôm nõn, 150 g thịt nạc vai băm
• Su hào, cà rốt, súp lơ, đậu Hà Lan, nấm hương
• Muối, nước mắm, hạt nêm, hành ngò

Cách làm

1. Xương ống chần qua, ninh khoảng 1,5 giờ lấy nước dùng.
2. Bóng bì ngâm nước ấm có gừng cho nở, bóp với muối, rửa lại cho hết mùi, cắt miếng vừa ăn.
3. Tôm băm cùng thịt, nêm chút nước mắm, tiêu, viên nhỏ.
4. Thả viên tôm thịt vào nồi nước dùng, cho rau củ cắt tỉa vào nấu khoảng 5–7 phút.
5. Cuối cùng cho bóng bì, đun sôi lại, nêm vừa ăn, thêm hành ngò.

Công thức đầy đủ có ở bài canh bóng thả tôm thịt.

Mẹo chuẩn bị mâm cơm Tết nhẹ nhàng

• Sơ chế trước: chân giò cuộn có thể làm trước 1–2 ngày, bảo quản ngăn mát. Nước dùng canh nên ninh sẵn rồi để lạnh.
• Chiên, rang sau cùng: món tôm rang nên làm sát giờ ăn để giữ độ giòn.
• Gỏi trộn ngay trước khi dọn: tránh bưởi ra nước, gỏi bị nhũn.
• Chia việc: Tết là dịp sum họp, mỗi người phụ một tay sẽ nhanh hơn và vui hơn.
• Bảo quản an toàn: đồ ăn thừa nên để nguội rồi cho vào hộp kín, cất tủ lạnh trong vòng 2 giờ sau khi nấu. Hâm sôi kỹ trước khi ăn lại.

Lỗi thường gặp

• Gà hấp bị khô: hấp quá lâu hoặc lửa quá lớn. Hãy dùng lửa vừa và kiểm tra đúng thời điểm.
• Chân giò cuộn bị bung: do cuộn không chặt hoặc cắt khi còn nóng. Cần buộc kỹ và để lạnh trước khi cắt.
• Tôm rang bị ỉu: tôm còn ướt hoặc dầu chưa đủ nóng.

Gợi ý trình bày mâm cơm đẹp mắt

Đặt món gà hoặc chân giò cuộn ở giữa mâm làm điểm nhấn. Các món nhỏ như tôm rang, gỏi bưởi xếp xung quanh, xen kẽ màu đỏ của tôm, màu xanh của rau và màu vàng của gà để tạo sự hài hoà. Dùng lá chuối, lá chanh hoặc hoa cà rốt tỉa để trang trí đĩa. Bát canh nên múc riêng cho từng người để giữ nóng và gọn gàng. Một mâm cơm sạch sẽ, gọn gàng luôn khiến bữa ăn sum họp thêm phần trọn vẹn.

Nếu muốn tìm thêm các món truyền thống, bạn có thể ghé chuyên mục món thịt heo với nhiều gợi ý cho ngày Tết.

Câu hỏi thường gặp

Mâm cơm Tết nên có bao nhiêu món?

Không có quy định cố định. Mâm cơm gia đình thường có khoảng 6–8 món, gồm món luộc, món chiên, món gỏi, món canh và các món truyền thống như bánh chưng, giò, dưa hành. Quan trọng là vừa đủ cho số người ăn để tránh thừa.

Có thể làm trước những món nào?

Chân giò cuộn, nước dùng canh, dưa món, giò chả có thể chuẩn bị trước 1–2 ngày. Các món chiên, gỏi và rau nên làm trong ngày để giữ độ ngon.

Làm sao để mâm Tết không bị ngấy?

Hãy thêm món gỏi chua ngọt, dưa hành, rau sống và một món canh thanh. Hạn chế quá nhiều món chiên trong cùng một bữa.

Gà hấp có dùng để cúng được không?

Được. Gà hấp nguyên con, da vàng đẹp hoàn toàn phù hợp đặt lên mâm cúng. Bạn chỉ cần giữ nguyên dáng gà, có thể cài thêm cánh hoa hồng ở mỏ cho trang trọng.

Chỉ với 5 món ngon ngày Tết đơn giản, mâm cơm sum họp nhà bạn sẽ thêm phần mới mẻ mà vẫn ấm cúng. Chúc bạn và gia đình một cái Tết đầm ấm, ngon miệng. Ghé ResFood để tìm thêm nhiều công thức hay cho mùa lễ hội.