Thực đơn 7 ngày cho người bệnh gout: món đơn giản, dễ nấu

Thực đơn cho người bệnh gout không cần cầu kỳ hay tốn kém. Điều quan trọng là chọn đúng nhóm thực phẩm, hạn chế những món giàu purin và duy trì thói quen ăn uống điều độ mỗi ngày. Với những món cơm nhà quen thuộc, bạn hoàn toàn có thể xây dựng bữa ăn vừa ngon vừa phù hợp.

Bài viết dưới đây gợi ý thực đơn 7 ngày tham khảo, kèm nguyên tắc chọn thực phẩm và cách chế biến. Lưu ý rằng chế độ ăn chỉ hỗ trợ kiểm soát bệnh, không thay thế thuốc và phác đồ điều trị. Mỗi người có mức acid uric, bệnh kèm theo và thuốc đang dùng khác nhau, vì vậy bạn hãy tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng trước khi áp dụng.

Nguyên tắc ăn uống chung cho người bị gout

Gout liên quan đến tình trạng acid uric trong máu cao. Purin trong thực phẩm khi chuyển hoá sẽ tạo thành acid uric, nên nhiều khuyến nghị dinh dưỡng phổ biến hướng tới việc giảm thực phẩm giàu purin và giữ cân nặng hợp lý.

Nhóm nên hạn chế hoặc tránh

• Nội tạng động vật: gan, tim, cật, lòng, óc.
• Một số hải sản: cá cơm, cá mòi, cá trích, tôm, cua, sò, mực. Nếu dùng, cần hỏi bác sĩ về lượng phù hợp.
• Thịt đỏ (bò, dê, trâu) và nước hầm xương, nước dùng đậm thịt.
• Rượu bia, đặc biệt là bia.
• Đồ uống nhiều đường, nước ngọt có ga, nước trái cây đóng chai nhiều đường.

Nhóm nên ưu tiên

• Rau xanh, củ quả: bí đao, bí đỏ, bầu, su su, cà rốt, dưa leo, bắp cải, cải ngọt.
• Ngũ cốc: gạo, bún, khoai lang, khoai tây, yến mạch.
• Trứng, sữa và sữa chua ít béo.
• Thịt gà bỏ da, thịt heo nạc với lượng vừa phải.
• Trái cây tươi như táo, lê, cam, dưa hấu, anh đào.
• Uống đủ nước trong ngày, trừ khi bác sĩ có chỉ định khác.

Cách chế biến phù hợp

Ưu tiên luộc, hấp, nấu canh, áp chảo ít dầu. Hạn chế chiên rán, nướng cháy và nêm mặn. Khi luộc thịt, bạn có thể bỏ nước luộc đầu thay vì dùng làm nước dùng. Mỗi bữa, phần đạm động vật nên vừa phải, khoảng một lòng bàn tay, còn rau chiếm khoảng một nửa đĩa.

Thực đơn 7 ngày cho người bệnh gout

Thực đơn dưới đây dành cho người lớn, chia 3 bữa chính và 1 bữa phụ. Bạn có thể đổi chéo các món giữa các ngày cho hợp khẩu vị và nguyên liệu sẵn có.

Ngày 1

• Sáng: cháo yến mạch nấu sữa ít béo, 1 quả chuối.
• Trưa: cơm, canh bí đao nấu suông với hành, trứng luộc, su su luộc.
• Phụ: 1 hộp sữa chua không đường.
• Tối: cơm, ức gà áp chảo lượng vừa phải, dưa leo, cà chua.

Ngày 2

• Sáng: bánh mì nguyên cám, trứng ốp la ít dầu, cà chua.
• Trưa: cơm, trứng hấp rau củ ngũ sắc, canh bắp cải.
• Phụ: 1 quả táo.
• Tối: cơm, thịt heo nạc rim nhạt, rau cải ngọt luộc.

Ngày 3

• Sáng: khoai lang luộc, 1 ly sữa ít béo.
• Trưa: bún gà nước dùng thanh (nấu nhanh, không hầm xương lâu), rau sống.
• Phụ: vài lát dưa hấu.
• Tối: cơm, canh bí đỏ gà viên, đậu que luộc.

Ngày 4

• Sáng: xôi đậu xanh lượng nhỏ hoặc bánh cuốn chay, nước lọc.
• Trưa: cơm, trứng chiên rau củ ít dầu, canh mồng tơi.
• Phụ: sữa chua không đường với vài miếng lê.
• Tối: cơm, bí ngòi nhồi rau củ, canh cải.

Ngày 5

• Sáng: cháo gà nấu loãng với gừng, hành lá.
• Trưa: cơm, thịt heo nạc luộc thái mỏng, bầu xào tỏi, canh rau ngót.
• Phụ: 1 quả cam.
• Tối: cơm, súp kem khoai lang dùng sữa ít béo, salad rau.

Ngày 6

• Sáng: bánh mì kẹp trứng, dưa leo.
• Trưa: cơm, đậu hũ sốt cà chua lượng vừa phải, canh bí xanh.
• Phụ: một nắm nhỏ anh đào hoặc nho.
• Tối: cơm, gà luộc bỏ da, cải thìa luộc, cà rốt hấp.

Ngày 7

• Sáng: yến mạch ngâm sữa chua và trái cây.
• Trưa: cơm chiên trứng rau củ ít dầu, canh su su cà rốt.
• Phụ: 1 ly sữa ít béo.
• Tối: cơm, salad táo, trứng luộc, rau cải luộc.

Hướng dẫn nấu 3 món nền trong thực đơn

Canh bí đao nấu suông

Nguyên liệu cho 3 người: 500 g bí đao, 1 củ hành tím, 1 lít nước, 1/2 muỗng cà phê muối, hành lá. Bí đao gọt vỏ, cắt miếng. Phi thơm hành tím với 1 muỗng cà phê dầu, đổ nước đun sôi, cho bí vào nấu 7–8 phút đến khi trong. Nêm nhạt, thêm hành lá. Món canh thanh mát, rất hợp ngày nóng.

Trứng hấp cà rốt

Nguyên liệu: 3 quả trứng, 50 g cà rốt bào nhỏ, 150 ml nước ấm, 1/3 muỗng cà phê muối, hành lá. Đánh tan trứng với nước, muối, lọc qua rây cho mịn, thêm cà rốt. Hấp lửa nhỏ, hé nắp khoảng 12–15 phút. Mặt trứng mịn, không rỗ là đạt.

Thịt heo nạc rim nhạt

Nguyên liệu: 200 g thịt nạc vai, 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê đường, 1 tép tỏi băm, 100 ml nước. Thịt luộc sơ 3 phút, đổ bỏ nước, thái miếng mỏng. Phi tỏi, cho thịt vào đảo, thêm nước mắm, đường, nước, rim lửa nhỏ 15 phút. Nêm nhạt hơn bình thường.

Mẹo chuẩn bị thực đơn cả tuần cho người bận rộn

Ăn đúng mỗi ngày sẽ dễ hơn nhiều nếu bạn chuẩn bị trước. Dưới đây là cách chúng mình thường làm để giữ thực đơn đều đặn mà không mất nhiều thời gian:

• Đi chợ 2 lần mỗi tuần: đầu tuần mua rau củ để lâu như bí đỏ, cà rốt, su su, bắp cải, khoai. Giữa tuần mua thêm rau lá, thịt tươi.
• Sơ chế sẵn: rửa, cắt rau củ cứng, chia hộp nhỏ cho từng bữa. Rau lá thì để nguyên, chỉ nhặt khi nấu để không bị úng.
• Chia thịt theo khẩu phần: mỗi túi khoảng 80–100 g cho một người một bữa. Cách này giúp bạn kiểm soát lượng đạm động vật dễ dàng.
• Luộc trứng sẵn: trứng luộc chín để ngăn mát dùng trong 2–3 ngày, tiện cho bữa sáng.
• Nấu canh vừa đủ: nấu mới mỗi ngày thay vì một nồi lớn hâm đi hâm lại.

Đồ uống nên chọn

Nước lọc vẫn là lựa chọn hàng đầu. Bạn có thể đổi vị bằng nước chanh ít đường, trà thảo mộc nhạt, nước ép rau củ tự làm không thêm đường. Hạn chế cà phê nhiều đường, trà sữa và các loại nước ngọt. Nếu đang dùng thuốc, hãy hỏi bác sĩ trước khi dùng các loại trà thảo dược.

Lỗi thường gặp khi ăn uống cho người bị gout

• Kiêng quá mức: cắt hẳn đạm khiến cơ thể mệt mỏi, thiếu chất. Hãy ăn đa dạng, vừa phải.
• Uống nước hầm xương thường xuyên: nước hầm lâu từ thịt, xương có thể chứa nhiều purin.
• Thay rượu bằng nước ngọt: đồ uống nhiều đường cũng không phù hợp.
• Nhịn ăn để giảm cân nhanh: giảm cân nên từ từ, có hướng dẫn chuyên môn.
• Tự ý ngưng thuốc khi thấy đỡ: chế độ ăn không thay được thuốc bác sĩ kê.

Thực đơn trong bài chỉ mang tính tham khảo, không có tác dụng chữa bệnh. Người bị gout, nhất là khi có kèm bệnh thận, tiểu đường, tăng huyết áp, cần được bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng tư vấn khẩu phần riêng.

Bạn có thể tìm thêm món thanh đạm trong mục món ít calo trên ResFood để đổi món, nhưng nhớ đối chiếu với các nhóm thực phẩm cần hạn chế ở trên.

Câu hỏi thường gặp

Người bị gout có ăn được đậu hũ không?

Đậu hũ là đạm thực vật, nhiều người bị gout vẫn có thể ăn với lượng vừa phải. Tuy vậy, mỗi người đáp ứng khác nhau, bạn nên hỏi bác sĩ về mức phù hợp với tình trạng của mình.

Người bị gout có được ăn thịt gà không?

Thường có thể ăn thịt gà bỏ da với lượng vừa phải, tránh nội tạng gà và nước hầm gà quá đậm.

Nên uống bao nhiêu nước mỗi ngày?

Nhiều khuyến nghị chung cho người lớn là uống đủ nước, chia đều trong ngày. Người có bệnh thận hoặc tim mạch cần hỏi bác sĩ về lượng nước cụ thể.

Ăn theo thực đơn này bao lâu thì acid uric giảm?

Không có con số chung cho mọi người. Việc kiểm soát acid uric phụ thuộc vào thuốc, chế độ ăn, cân nặng và thể trạng. Hãy xét nghiệm định kỳ theo hẹn của bác sĩ.

Một thực đơn tốt cho người bệnh gout là thực đơn bạn duy trì được lâu dài: món quen, nấu nhanh, ít purin và đủ chất. Hãy bắt đầu từ vài món trong bài, điều chỉnh theo hướng dẫn của bác sĩ, và ghé ResFood để tìm thêm công thức thanh đạm cho cả nhà.