Món ngon từ củ đậu: 7 công thức giòn ngọt dễ làm cho cả nhà

Củ đậu, ở miền Nam còn gọi là củ sắn, là loại củ quen thuộc trong bếp Việt. Củ có vị ngọt mát, giòn và nhiều nước, ăn sống đã ngon, nấu chín lại càng ngọt. Điều thú vị là món ngon từ củ đậu rất đa dạng, từ món xào nhanh cho bữa tối tới món cuốn đãi khách.

Bài viết này giới thiệu 7 công thức dễ làm, nguyên liệu dễ mua và thời gian nấu chỉ khoảng 15–45 phút. Bạn sẽ có đủ món mặn, món canh, món gỏi và món ăn chơi để thay đổi khẩu vị cho cả nhà.

Chuẩn bị trước khi nấu

Lưu ý nhỏ về tên gọi: củ đậu (củ sắn nước) khác hẳn khoai mì, mà miền Bắc gọi là sắn. Củ đậu có ruột trắng giòn, ăn sống được. Bạn chỉ ăn phần củ, không dùng hạt và lá của cây củ đậu vì chúng có độc tính.

• Chọn củ: củ vừa phải, khoảng 300–500 g, vỏ mỏng, bóng, bóc thử thấy vỏ tách dễ.
• Gọt vỏ: khứa một đường quanh cuống, dùng tay kéo lớp vỏ ra, rửa lại cho sạch.
• Giữ giòn: củ đậu đã cắt ngâm nước đá khoảng 10 phút trước khi làm gỏi hoặc xào.
• Thời điểm cho vào nồi: củ đậu chín rất nhanh. Với món xào, cho vào sau cùng và xào khoảng 1–2 phút.

7 món ngon từ củ đậu dễ làm

1. Củ đậu xào tôm thịt

Món xào nhiều màu sắc, ngọt tự nhiên, ăn với cơm trắng rất đưa đũa. Cách xào tương tự món tôm xào thập cẩm trên ResFood.

Nguyên liệu: 1 củ đậu (khoảng 400 g), 150 g tôm, 150 g thịt nạc vai, 1 củ cà rốt nhỏ, 3 tép tỏi, 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê hạt nêm, nửa muỗng cà phê đường, hành lá, ngò.

1. Củ đậu và cà rốt thái sợi. Tôm bóc vỏ, bỏ chỉ lưng. Thịt thái sợi, ướp với chút nước mắm, tỏi băm, tiêu trong 10 phút.
2. Phi thơm tỏi, cho thịt và tôm vào xào lửa lớn khoảng 2–3 phút đến khi tôm đỏ, thịt săn. Trút ra đĩa.
3. Cho thêm chút dầu, xào cà rốt 1 phút, tiếp đến củ đậu khoảng 1–2 phút.
4. Trút tôm thịt vào, nêm nước mắm, hạt nêm, đường. Đảo đều, rắc hành lá, ngò, tắt bếp.

2. Gỏi củ đậu tôm thịt

Món gỏi chua ngọt thanh mát, hợp làm món khai vị cho mâm cỗ hay bữa nhậu cuối tuần.

Nguyên liệu: 1 củ đậu (400 g), 1 củ cà rốt, 150 g tôm luộc, 150 g thịt ba chỉ luộc, rau răm, húng lủi, 2 muỗng canh đậu phộng rang, hành phi. Nước trộn gồm 2 muỗng canh nước mắm, 2 muỗng canh đường, 2 muỗng canh nước cốt chanh, tỏi ớt băm.

1. Củ đậu và cà rốt bào sợi, bóp với nửa muỗng cà phê muối, để 10 phút rồi vắt ráo.
2. Tôm bóc vỏ, chẻ đôi. Thịt thái lát mỏng.
3. Pha nước trộn cho đường tan, nếm vừa chua ngọt mặn.
4. Trộn củ đậu, cà rốt, tôm thịt với nước trộn, để khoảng 5 phút cho thấm. Thêm rau thơm, rắc đậu phộng và hành phi khi ăn.

3. Bò bía củ đậu

Món cuốn quen thuộc của tuổi thơ Sài Gòn, nhẹ bụng và rất hợp ăn xế. Bạn có thể kết hợp ý tưởng từ món gỏi cuốn ngũ sắc chay để thêm màu sắc.

Nguyên liệu (khoảng 15 cuốn): 1 củ đậu (500 g), 1 củ cà rốt, 2 cây lạp xưởng, 3 quả trứng, 150 g tôm khô loại nhỏ, xà lách, húng quế, bánh tráng mỏng. Nước chấm: 3 muỗng canh tương đen, 1 muỗng canh bơ đậu phộng, 3 muỗng canh nước, đậu phộng rang giã.

1. Củ đậu và cà rốt thái sợi, xào với chút dầu và muối khoảng 3 phút cho vừa chín, vẫn giòn. Để ráo.
2. Lạp xưởng chiên vàng, thái sợi. Trứng tráng mỏng, cuộn lại thái sợi. Tôm khô ngâm mềm, rang sơ.
3. Trải bánh tráng, đặt xà lách, húng quế, củ đậu, lạp xưởng, trứng, tôm khô rồi cuốn chặt.
4. Đun tương đen với bơ đậu phộng và nước cho sánh, rắc đậu phộng lên trên khi chấm.

4. Canh củ đậu nấu sườn

Nồi canh ngọt thanh, nước trong, hợp những ngày oi nóng. Cách hầm sườn tương tự món canh sườn củ sen.

Nguyên liệu: 400 g sườn non, 1 củ đậu (khoảng 400 g), 1 củ cà rốt, hành lá, ngò, 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng cà phê hạt nêm, muối.

1. Sườn chặt miếng vừa ăn, chần qua nước sôi có chút muối khoảng 2 phút rồi rửa sạch để nước canh trong.
2. Cho sườn vào nồi với 1,5 lít nước, hớt bọt, ninh lửa nhỏ khoảng 30 phút.
3. Củ đậu và cà rốt cắt miếng vừa ăn. Cho cà rốt vào trước 5 phút, sau đó cho củ đậu, nấu thêm khoảng 7–10 phút.
4. Nêm nước mắm, hạt nêm, rắc hành lá, ngò, tắt bếp.

5. Gà kho củ đậu

Củ đậu kho cùng thịt gà sẽ thấm vị mặn ngọt mà vẫn giữ được độ giòn nhẹ. Bạn xem công thức đầy đủ tại gà kho củ sắn trên ResFood.

Nguyên liệu: 500 g thịt gà (đùi hoặc má đùi), 1 củ đậu (400 g), 3 củ hành tím, 3 tép tỏi, 1 nhánh gừng, 2 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng canh đường, 1 muỗng cà phê nước màu, tiêu.

1. Gà chặt miếng, ướp hành tỏi băm, nước mắm, đường, nước màu, tiêu trong 20 phút.
2. Củ đậu cắt thỏi dày khoảng 2 cm.
3. Phi thơm gừng, cho gà vào đảo săn, thêm 200 ml nước, kho lửa vừa khoảng 15 phút.
4. Cho củ đậu vào, kho thêm 10 phút đến khi nước sánh lại. Rắc tiêu, hành lá.

6. Chả giò nhân củ đậu

Củ đậu là "bí quyết" giúp nhân chả giò ngọt và giòn. Tham khảo chi tiết công thức chả giò thịt heo hoặc nem rán Hà Nội.

Nguyên liệu (khoảng 25 cuốn): 300 g thịt heo xay, 200 g củ đậu bào sợi, 1 củ cà rốt nhỏ, 30 g miến, 5 g mộc nhĩ, 1 quả trứng, hành tím, nước mắm, tiêu, bánh tráng hoặc bánh đa nem.

1. Củ đậu bào sợi, vắt thật kỹ nước. Miến ngâm mềm, cắt ngắn. Mộc nhĩ ngâm nở, thái nhỏ.
2. Trộn tất cả với thịt, trứng, hành tím, nước mắm, tiêu cho đều.
3. Cuốn chặt tay, chiên lửa vừa ở khoảng 160–170°C khoảng 8–10 phút đến khi vàng giòn.

7. Củ đậu xào trứng

Món nhanh gọn trong 10 phút, hợp bữa tối khi bạn bận rộn.

Nguyên liệu: 300 g củ đậu, 2 quả trứng, 2 tép tỏi, 1 muỗng cà phê nước mắm, hành lá, tiêu.

1. Củ đậu thái sợi. Trứng đánh tan với chút nước mắm.
2. Phi tỏi, đổ trứng vào đảo tơi, trút ra.
3. Xào củ đậu lửa lớn khoảng 2 phút, cho trứng vào, nêm vừa ăn, rắc hành lá và tiêu.

Gợi ý kết hợp thực đơn với món củ đậu

Củ đậu có vị thanh nên rất dễ phối với các món đậm đà. Dưới đây là vài gợi ý để bạn lên thực đơn trong tuần:

• Bữa cơm thường ngày: gà kho củ đậu, canh rau ngót, đĩa dưa leo. Món kho mặn ngọt cân bằng với canh thanh.
• Bữa tối nhanh: củ đậu xào trứng, cá chiên, canh cà chua. Tổng thời gian nấu khoảng 30 phút.
• Cuối tuần sum họp: bò bía củ đậu và gỏi củ đậu tôm thịt làm món khai vị, kèm một món nướng hoặc lẩu.
• Mâm cỗ ngày lễ: chả giò nhân củ đậu, canh sườn củ đậu, gà luộc, xôi.

Củ đậu có ít năng lượng, nhiều nước và chất xơ, nên món ăn có củ đậu thường nhẹ bụng. Đây là lựa chọn hay khi bạn muốn bữa ăn đủ no mà không quá nhiều dầu mỡ.

Lỗi thường gặp khi nấu món củ đậu

• Xào quá lâu: củ đậu ra nhiều nước, mềm nhũn, món xào bị lõng bõng.
• Không vắt nước khi làm nhân: nhân ướt, chả giò bị nổ dầu và nhanh ỉu.
• Cho củ đậu vào canh quá sớm: củ mềm, mất vị ngọt giòn đặc trưng.
• Trộn gỏi quá sớm: củ đậu tiết nước, gỏi nhạt và kém giòn. Chỉ trộn trước khi ăn khoảng 5 phút.

Muốn thêm nhiều công thức rau củ, bạn có thể xem chuyên mục gỏi và salad trên ResFood.

Câu hỏi thường gặp

Củ đậu nấu chín có còn giòn không?

Có. Nếu nấu đúng thời gian, củ đậu vẫn giữ độ giòn nhẹ. Món xào chỉ nên 1–2 phút, món canh khoảng 7–10 phút.

Có thể thay củ đậu bằng loại củ nào?

Bạn có thể thay bằng su hào, bắp cải thái sợi hoặc củ cải trắng tuỳ món. Tuy nhiên vị ngọt mát của củ đậu là khó thay thế nhất.

Món củ đậu để qua đêm có ăn được không?

Món xào, món kho cất tủ lạnh có thể dùng trong ngày hôm sau, hâm nóng kỹ. Món gỏi nên ăn trong ngày vì củ đậu sẽ ra nước và mất giòn.

Chỉ với một củ đậu bình dị, bạn đã có thể làm mới thực đơn gia đình với 7 món ngon khác nhau. Hãy thử và chia sẻ với người thân, đừng quên khám phá thêm nhiều công thức khác trên ResFood nhé.