Công thức và cách làm món nộm sứa

Nộm sứa là món khai vị quen thuộc của các tỉnh ven biển Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, với sứa giòn sật, dưa chuột thanh mát, rau thơm và nước trộn chua ngọt cay nhẹ. Cách làm nộm sứa không cần nấu nướng nhiều, quan trọng nhất là xử lý sứa sạch mặn, sạch mùi để giữ độ giòn tự nhiên.

Bài viết dùng sứa đã sơ chế bán sẵn ở chợ và siêu thị, là loại an toàn và dễ mua nhất cho bếp gia đình.

Đặc trưng của nộm sứa

Sứa dùng làm thực phẩm thường được ngư dân xử lý bằng muối và phèn ngay sau khi đánh bắt, tạo nên những tảng sứa trong, dai giòn. Nộm sứa có vị thanh, ít béo, ăn mát miệng nên rất được ưa chuộng vào mùa hè. Ở một số địa phương, sứa còn được ăn cùng bún hoặc làm gỏi với nhiều loại rau rừng. Điểm hấp dẫn của món là cảm giác giòn sần sật khi nhai, hòa với vị chua ngọt của nước trộn và mùi thơm của rau.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Sứa: chỉ mua sứa đã sơ chế ở nơi bán uy tín, miếng sứa trong, màu trắng ngà hoặc vàng nhạt, sờ thấy giòn chắc, không nhớt và không có mùi hôi lạ.
• Dưa chuột: quả nhỏ, vỏ xanh, chắc tay, ít hạt.
• Rau thơm: rau răm, kinh giới, húng láng hoặc lá chanh non thái chỉ.
• Đậu phộng và vừng: rang chín thơm, tạo vị bùi cân bằng với sứa.

Mẹo để món nộm sứa ngon hơn

Sứa bán sẵn thường còn mặn và có vị chát của phèn, nên cần ngâm nước lạnh, thay nước vài lần cho nhạt bớt. Khi chần, chỉ nhúng sứa qua nước nóng khoảng 70 – 80 độ trong vài giây rồi cho ngay vào nước đá. Nếu dùng nước sôi già hoặc chần lâu, sứa sẽ co rút, dai như cao su.

Nước trộn nên có thêm chút gừng giã để át mùi biển. Trộn xong nên ăn sớm vì sứa gặp chanh và muối lâu sẽ ra nước. Không nên dùng sứa tươi tự vớt ngoài biển, vì nhiều loài sứa có độc và cần quy trình xử lý chuyên biệt. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Nộm sứa ăn kèm bánh đa nướng hoặc bánh phồng tôm. Bạn có thể thêm tôm luộc, thịt ba chỉ thái mỏng hay xoài xanh bào sợi để tăng màu sắc. Nếu thích món trộn hải sản, hãy thử gỏi nha đam tôm tươi. Xem thêm các món trộn trong mục Gỏi – Salad và nhiều công thức hải sản khác ở mục Món hải sản.

Dinh dưỡng và lưu ý

Sứa chứa nhiều nước, ít năng lượng và có một lượng collagen nhất định. Một đĩa nộm sứa cho một người khoảng 150 – 200 kcal, phần lớn đến từ đậu phộng và đường trong nước trộn. Người dị ứng hải sản nên thận trọng. Sứa sơ chế có thể còn tồn dư muối, vì vậy người cần ăn nhạt nên ngâm xả thật kỹ. Phụ nữ mang thai hoặc người có bệnh lý cần hỏi bác sĩ trước khi ăn các món hải sản ít qua nấu nướng.

Bảo quản và hâm nóng

Sứa chưa trộn, sau khi ngâm xả, có thể cho vào hộp kín ngập nước lạnh và cất ngăn mát, dùng trong một đến hai ngày. Nộm đã trộn nên ăn ngay, không để qua bữa vì sứa sẽ mềm và ra nhiều nước. Món dùng nguội, không cần hâm nóng.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao sứa bị dai sau khi chần?

Do nước quá nóng hoặc chần quá lâu. Chỉ cần nước nóng già chưa sôi, nhúng vài giây rồi thả ngay vào nước đá.

Làm sao để sứa hết mùi tanh?

Ngâm xả nhiều lần với nước lạnh, có thể bóp nhẹ với chút gừng giã, sau đó dùng gừng và chanh trong nước trộn.

Nộm sứa có cần nấu chín không?

Sứa bán sẵn đã qua xử lý muối phèn; khi làm nộm chỉ cần ngâm xả và chần nhanh. Hãy mua ở nơi rõ nguồn gốc để đảm bảo an toàn.