Công thức và cách làm món bánh giầy giò

Bánh giầy giò là món quà sáng giản dị của người miền Bắc: hai chiếc bánh giầy trắng mịn, dẻo thơm mùi nếp kẹp một lát giò lụa dày, cầm trên tay ăn ngay. Cách làm bánh giầy giò tại nhà gồm hai phần: đồ xôi rồi giã hoặc xay thật nhuyễn khi còn nóng, nặn thành bánh tròn dẹt, sau đó kẹp giò lụa thái lát.

Nguồn gốc và đặc trưng của bánh giầy giò

Bánh giầy là món bánh cổ truyền của người Việt, thường đi đôi với bánh chưng trong những câu chuyện về ngày Tết và lễ cúng tổ tiên. Ở Hà Nội và các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ, bánh giầy được kẹp với giò lụa thành món ăn sáng gọn nhẹ, bán nhiều ở các gánh hàng rong và cổng chợ. Bánh ngon phải trắng, mặt mịn, dẻo mà không dính tay, khi cắn có độ dai nhẹ; giò lụa thơm mùi lá chuối, giòn sần sật.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Gạo nếp: nếp cái hoa vàng hoặc nếp ngỗng hạt tròn, dẻo, thơm cho bánh mịn và mềm lâu.
• Giò lụa: chọn giò còn mới, mặt cắt hồng nhạt, mịn, có vài lỗ khí nhỏ, ấn vào đàn hồi, thơm mùi lá và nước mắm.
• Lá chuối: lá chuối tây hoặc chuối hột, lá xanh, lau sạch, cắt miếng tròn hoặc vuông cỡ chiếc bánh.
• Dầu ăn: dùng dầu không mùi để quét lá và tay khi nặn bánh, giúp bánh không dính.

Mẹo để món bánh giầy giò ngon hơn

Xôi để làm bánh giầy cần chín kỹ và dẻo hơn xôi ăn thường, vì vậy nên ngâm gạo đủ lâu và vẩy thêm chút nước khi đồ. Xôi phải giã hoặc xay ngay khi còn thật nóng; xôi nguội sẽ lổn nhổn hạt và không quyện. Nếu dùng máy xay thịt hay máy nhồi bột, chia xôi thành từng phần nhỏ và quét chút dầu vào cối để đỡ dính.

Khi nặn, xoa tay với dầu ăn, ngắt từng nắm vừa phải, vo tròn rồi ép dẹt giữa hai miếng lá chuối. Lỗi thường gặp là để bánh tiếp xúc trực tiếp với không khí lâu khiến mặt bánh khô cứng; nên phủ lá hoặc khăn ẩm lên bánh đã nặn. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Bánh giầy giò thường ăn nguyên chiếc, có thể chấm thêm chút nước mắm ớt. Nếu muốn tự làm giò, hãy tham khảo công thức giò lụa. Món này cũng hay xuất hiện cùng bánh chưng trong những dịp lễ Tết. Các món ăn sáng từ nếp khác như xôi xéo cũng rất hợp cho bữa sáng.

Biến tấu có thể thay giò lụa bằng chả quế, giò bò, hoặc làm bánh giầy nhân đậu xanh ngọt cho người thích vị ngọt.

Dinh dưỡng và lưu ý

Bánh giầy giò cung cấp tinh bột từ nếp và chất đạm từ giò lụa. Một chiếc bánh kẹp giò có khoảng 250 – 320 kcal. Giò lụa khá mặn, nên người cao huyết áp hoặc bệnh thận cần ăn vừa phải. Bánh làm từ nếp dễ gây đầy bụng nếu ăn nhiều, người có dạ dày yếu, trẻ nhỏ và người cao tuổi nên nhai kỹ. Người tiểu đường nên hỏi ý kiến bác sĩ về khẩu phần.

Bảo quản và hâm nóng

Bánh giầy để ở nhiệt độ phòng trong ngày vẫn mềm. Muốn để lâu hơn, gói kín bằng màng bọc, bảo quản ngăn mát 2 – 3 ngày; bánh sẽ cứng lại, khi ăn hấp 3 – 5 phút là mềm. Giò lụa để ngăn mát, dùng trong 3 – 5 ngày và chỉ cắt lát khi chuẩn bị ăn.

Câu hỏi thường gặp

Không có cối giã thì làm bánh giầy thế nào?

Có thể dùng máy xay thịt hoặc máy nhồi bột, cho xôi còn nóng vào xay từng ít một đến khi thật nhuyễn, quyện thành khối.

Vì sao bánh giầy bị lổn nhổn hạt?

Xôi chưa đủ chín, đủ dẻo hoặc đã nguội trước khi giã. Đồ xôi kỹ và giã ngay khi còn nóng sẽ khắc phục được.

Viết bánh giầy hay bánh dày mới đúng?

Cả hai cách viết đều được sử dụng phổ biến. Ở nhiều nơi miền Bắc quen gọi là bánh giầy, người đọc vẫn hiểu là cùng một món.