Công thức và cách làm món cá mè hấp gừng hành

Cá mè hấp là món ăn mộc mạc nhưng rất đưa cơm: thịt cá trắng, mềm, ngọt tự nhiên, quyện mùi gừng, hành và thì là, chấm thêm nước mắm gừng là đủ ấm bụng. Bài viết hướng dẫn cách làm cá mè hấp sao cho cá không tanh, không bở và nước hấp trong, dễ chịu.

Đây cũng là một cách hay để thưởng thức cá mè, loài cá rẻ, dễ mua nhưng hay bị ngại vì nhiều xương dăm.

Nguồn gốc và đặc trưng của cá mè hấp

Cá mè là cá nước ngọt nuôi phổ biến trong ao hồ miền Bắc, thường gồm mè trắng và mè hoa (đầu to). Người dân quen dùng cá mè để kho, nấu canh chua, nấu lẩu đầu cá hoặc hấp. Món hấp giữ được vị ngọt nguyên bản của cá, ít dầu mỡ, phù hợp những bữa cơm cần thanh đạm. Điểm đặc trưng là vị cay ấm của gừng và mùi thì là giúp át mùi bùn đặc trưng của cá nước ngọt.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Cá mè: chọn con khoảng 1–1,3 kg, còn sống hoặc vừa mới làm, mắt trong, mang đỏ tươi, thân chắc đàn hồi khi ấn tay. Cá to thịt dày, đỡ cảm giác nhiều xương hơn.
• Gừng: chọn gừng già, xơ ít, vị cay nồng để khử tanh tốt.
• Thì là, hành lá: tươi xanh, thân giòn.
• Nấm hương khô hoặc nấm mèo: tùy chọn, giúp nước hấp thơm và món thêm phong phú.

Mẹo để món cá mè hấp ngon hơn

Món hấp không có lớp gia vị đậm che đi, nên độ tươi và khâu sơ chế quyết định tất cả. Hãy cạo sạch màng đen trong bụng cá mè, vì đây là nguồn mùi tanh lớn nhất, đồng thời rửa qua nước muối pha loãng và một chút giấm.

Lỗi phổ biến là hấp quá lâu khiến thịt cá bở, khô và tách xương vụn. Cá khoảng 1 kg chỉ cần hấp 15–18 phút khi nồi đã sôi mạnh. Nên đặt cá lên vài lát gừng hoặc vài cọng hành để hơi nước lưu thông dưới bụng cá, giúp chín đều. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Cá mè hấp ăn ngon nhất với cơm nóng hoặc bún, kèm rau sống, dưa chuột và bát nước mắm gừng. Bạn có thể học cách pha nước mắm gừng chua cay để chấm. Nếu muốn món đậm đà kiểu kho, hãy thử cá trắm kho riềng. Biến tấu khác là hấp cá với bia, với hành tăm hoặc với cà chua và dứa cho nước hấp chua ngọt. Tham khảo thêm các món trong chuyên mục món cá nước ngọt.

Dinh dưỡng và lưu ý

Cá mè giàu đạm, ít béo; món hấp hầu như không dùng dầu nên khá nhẹ. Một khẩu phần khoảng 250 g cá cho khoảng 250–300 kcal. Đây là lựa chọn phù hợp với người muốn ăn thanh đạm. Tuy nhiên cá mè có rất nhiều xương dăm nhỏ hình chữ Y, khi cho trẻ em, người cao tuổi hoặc người răng yếu ăn cần gỡ xương thật kỹ. Người dị ứng cá hoặc đang có chế độ ăn đặc biệt theo bệnh lý nên tham khảo ý kiến bác sĩ.

Bảo quản và hâm nóng

Cá hấp ngon nhất khi ăn ngay. Nếu còn thừa, gỡ bỏ rau thơm, cho cá vào hộp kín, cất ngăn mát và dùng trong vòng 1 ngày. Khi ăn, hấp lại 5 phút cho nóng đều thay vì quay lò vi sóng lâu làm cá khô và tanh hơn.

Câu hỏi thường gặp

Cá mè nhiều xương, có cách nào dễ ăn hơn?

Chọn cá to, khứa sâu nhiều đường song song trên thân trước khi hấp để xương dăm mềm và dễ tách. Khi ăn, gỡ theo thớ thịt dọc thân sẽ dễ thấy xương.

Cá mè hấp bao lâu thì chín?

Khoảng 15–18 phút với cá 1–1,2 kg khi nước đã sôi. Cá chín khi thịt chuyển trắng đục, ấn đũa vào phần dày nhất thấy tách thớ dễ dàng.

Có thể dùng đầu cá mè để hấp không?

Được. Đầu cá mè hoa nhiều thịt và mỡ, hấp gừng hành rất ngon; nhớ bỏ mang và rửa sạch máu trước khi hấp.