Công thức và cách làm món canh bí ngòi nấu cua đồng

Canh bí ngòi nấu cua đồng là món canh mùa hè quen thuộc của miền Bắc: cua đồng giã nhuyễn, lọc lấy nước, nấu đến khi riêu cua đóng mảng béo ngọt, thả thêm bí ngòi giòn mềm. Bát canh thanh mát, thơm mùi cua đồng, ăn cùng cà pháo và cơm trắng là đủ một bữa trưa dân dã. Cách làm canh bí ngòi nấu cua đồng không khó, quan trọng là sơ chế cua kỹ và canh lửa đúng lúc.

Đặc trưng của canh cua đồng nấu bí ngòi

Canh cua đồng là món ăn gắn bó với làng quê Bắc Bộ, nơi cua sinh sống trên đồng ruộng. Người ta thường nấu cua với rau đay, mồng tơi, mướp hoặc bí. Bí ngòi là biến tấu hiện đại hơn, có vị ngọt nhẹ, giữ độ giòn lâu hơn bí xanh, rất hợp với vị béo của riêu cua.

Đặc trưng của món là những mảng riêu cua vàng nổi trên mặt nồi và nước canh ngọt thanh. Món thường ăn kèm cà pháo muối, đậu phụ rán chấm mắm tôm hoặc thịt rang.

Bí quyết chọn cua đồng và nguyên liệu

• Cua đồng: chọn con còn sống, bò khỏe, chắc tay, yếm to và vàng. Cua cái (yếm tròn) thường nhiều gạch hơn.
• Bí ngòi: quả thon dài, vỏ xanh bóng, cứng, không có vết thâm. Quả nhỏ vừa sẽ ngọt và ít hạt.
• Hành tím: củ khô, chắc để phi thơm.
• Thay thế: có thể thay bí ngòi bằng mướp, bí xanh, rau đay, mồng tơi.

Mẹo để riêu cua đóng mảng đẹp

Ngâm cua vào nước sạch để cua nhả bớt bùn đất, rửa nhiều lần, bóc yếm và mai. Khều gạch cua để riêng, phần thân cua giã hoặc xay nhuyễn với chút muối, lọc nước nhiều lần cho kỹ để không còn vụn vỏ.

Khi đun, khuấy đều theo một chiều ở giai đoạn đầu để cua không dính đáy. Như ghi chú trong công thức, ngừng khuấy khi nước cua gần sôi để riêu đóng mảng đẹp. Hạ lửa nhỏ, để riêu nổi lên rồi mới thả bí ngòi, tránh khuấy mạnh làm vỡ riêu. Gạch cua phi với hành tím rồi rưới lên trên giúp canh có màu vàng óng và béo hơn. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

• Ăn với cà pháo muối, cà muối xổi, đậu phụ rán hoặc thịt luộc.
• Thêm cà chua, đậu phụ non để có kiểu canh riêu nhiều màu.
• Nấu thêm rau đay, mồng tơi cùng bí ngòi cho nước canh sánh nhẹ.

Nếu thích các món riêu, bạn có thể thử canh riêu cá hoặc canh riêu trứng đậu hũ non. Xem thêm trong chuyên mục các món ngon từ cua, ghẹ.

Dinh dưỡng và lưu ý

Cua đồng cung cấp đạm và canxi; bí ngòi ít năng lượng, giàu nước và chất xơ. Món canh nhẹ bụng, phù hợp bữa cơm ngày nóng.

Người dị ứng cua, hải sản cần tránh. Cua đồng có thể mang ký sinh trùng nên phải nấu chín kỹ, không dùng cua đã chết lâu. Người có bệnh gút nên ăn lượng vừa phải. Sau khi giã cua, rửa sạch dụng cụ và tay để đảm bảo vệ sinh.

Bảo quản và hâm nóng

Canh cua ngon nhất khi ăn trong ngày. Phần dư để nguội, đậy kín, bảo quản ngăn mát khoảng 1 ngày; hâm lửa nhỏ, không khuấy để riêu không nát. Nước cua lọc chưa nấu có thể cấp đông để dùng dần.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao riêu cua không đóng mảng?

Thường do khuấy khi nước sắp sôi, đun lửa quá to hoặc nước cua quá loãng. Hãy giữ lửa vừa và ngừng khuấy đúng lúc.

Có thể dùng cua xay sẵn không?

Được, nhưng nên chọn nơi uy tín, cua xay trong ngày và lọc lại kỹ để loại vụn vỏ.

Không có bí ngòi thì nấu với rau gì?

Mướp, rau đay, mồng tơi, rau rút hoặc bầu đều hợp với canh cua đồng.