Công thức và cách làm món tôm hấp sả

Tôm hấp sả là cách nấu tôm thanh nhẹ, giữ được nhiều vị ngọt tự nhiên nhất: tôm tươi hấp cùng thật nhiều sả đập dập, gừng và lá chanh, chín bằng hơi đến khi vỏ đỏ au, thịt giòn chắc. Cách làm tôm hấp sả rất nhanh, gần như không cần dầu mỡ, chỉ cần một chén muối ớt xanh hay muối tiêu chanh là đã có món ngon cho bữa cơm hoặc buổi tụ tập.

Đặc trưng của món tôm hấp sả

Sả là loại gia vị gắn liền với các món hải sản Việt Nam vì mùi thơm the mát có khả năng át mùi tanh rất tốt. Khi hấp, tinh dầu từ sả đập dập bốc lên theo hơi nước, ngấm vào vỏ và thịt tôm, tạo mùi thơm dễ chịu mà không lấn vị ngọt của tôm. So với tôm hấp bia, tôm hấp sả có hương thơm thảo mộc rõ hơn và phù hợp với cả trẻ nhỏ, người không dùng đồ có cồn. Món có mặt trong bữa cơm gia đình lẫn thực đơn của nhiều quán hải sản.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Tôm: món hấp đòi hỏi tôm thật tươi, tốt nhất là tôm còn sống. Chọn tôm vỏ bóng, trong, thân chắc, đầu không lỏng lẻo hay chuyển đen.
• Sả: chọn sả củ to, chắc, mùi thơm đậm; dùng nhiều sả, khoảng 6–8 cây cho 700 g tôm.
• Lá chanh, gừng: lá chanh non thơm hơn, gừng già giúp ấm bụng và khử tanh.
• Nước hấp: có thể dùng nước lọc hoặc nước dừa tươi để tôm ngọt hơn.

Mẹo để món tôm hấp sả ngon hơn

Hãy đập dập sả trước khi cắt khúc để tinh dầu tiết ra nhiều hơn, rồi chia làm hai phần: một phần cho xuống nước, một phần rải lẫn vào tôm. Cách này giúp mùi sả thấm cả từ dưới lên và từ trên xuống.

Hấp trên lửa lớn, thời gian ngắn là nguyên tắc chung với tôm. Tôm vừa chín khi vỏ đỏ đều và thân cong hình chữ C; nếu cong thành vòng tròn khép kín là đã chín quá, thịt sẽ dai. Đừng mở nắp nhiều lần trong lúc hấp vì làm mất hơi và mùi thơm. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Tôm hấp sả ăn kèm dưa leo, rau răm, bánh tráng và bún, chấm muối ớt xanh, muối tiêu chanh hoặc nước mắm gừng. Bạn có thể đổi sang tôm hấp bia cho mùi thơm lúa mạch, hoặc áp dụng cách hấp này cho ghẹ như món ghẹ hấp sả. Ngoài hải sản, sả cũng rất hợp với thịt gia cầm như gà tre hấp sả.

Dinh dưỡng và lưu ý

Tôm hấp là món giàu đạm, ít béo; khoảng 100 g thịt tôm cho khoảng 20 g đạm cùng các khoáng chất như kẽm, selen, và năng lượng thấp. Vì không dùng dầu, món phù hợp với người muốn ăn nhẹ, ít tinh bột. Tôm có lượng cholesterol tương đối cao nên người có mỡ máu cao cần ăn vừa phải. Muối chấm khá mặn, người tăng huyết áp nên chấm nhẹ tay. Người dị ứng hải sản không nên dùng, người có bệnh lý hãy hỏi ý kiến bác sĩ.

Bảo quản và hâm nóng

Tôm hấp ngon nhất khi vừa chín. Phần thừa để nguội, cho vào hộp kín bảo quản ngăn mát và dùng trong một ngày. Khi ăn lại, hấp nhanh 2 phút để tôm nóng mà không khô; hoặc bóc vỏ dùng để trộn gỏi, nấu cháo, làm bánh cuốn.

Câu hỏi thường gặp

Tôm hấp sả bao lâu thì chín?

Với tôm cỡ 30–40 con/kg, hấp khoảng 5–7 phút kể từ lúc nước sôi mạnh. Tôm to như tôm càng cần thêm 2–3 phút.

Có nên hấp tôm bằng nước dừa?

Có. Nước dừa tươi làm tôm ngọt và thơm hơn. Dùng khoảng 300 ml nước dừa cho nồi hấp vừa, kết hợp với sả như bình thường.

Tôm chết rồi có hấp được không?

Tôm mới chết, còn tươi, thân chắc, không có mùi lạ vẫn hấp được nhưng kém ngọt hơn. Tôm đầu đen, thân mềm, có mùi hôi thì không nên dùng.